Dầu thô biến động trước thông tin đàm phán Mỹ – Iran, trong khi giá dầu đậu tương bứt phá mạnh mẽ lên mức cao nhất trong gần ba năm nhờ làn sóng nhiên liệu sinh học.

Phiên giao dịch ngày 21/4 khép lại với nhiều diễn biến trái chiều, phản ánh rõ nét mức độ ảnh hưởng của các sự kiện chính trị và xu hướng vĩ mô lên dòng chảy nguyên liệu toàn cầu. Trong khi nhóm năng lượng liên tục “nhảy múa” theo từng động thái từ bàn đàm phán hạt nhân, nhóm nông sản lại cho thấy sức bật ấn tượng khi xu hướng “xanh hóa” nhiên liệu đang định hình lại cán cân cung cầu. Đóng cửa phiên, chỉ số tổng hợp MXV-Index ghi nhận mức tăng nhẹ 0,24%, chốt ngày tại 2.808 điểm.

Căng Thẳng Trung Đông “Thổi Bùng” Giá Dầu Thô, Thị Trường Nội Địa Hạ Nhiệt

Theo dữ liệu từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), sắc xanh đã quay trở lại bảng giá năng lượng trong bối cảnh vòng đàm phán giữa Washington và Tehran rơi vào thế bế tắc.

Diễn biến đáng chú ý nhất trong 24 giờ qua là sự trì hoãn chuyến công du của Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tới Islamabad để nối lại đối thoại. Động thái này diễn ra sau khi các đề xuất then chốt từ phía Mỹ không nhận được sự đồng thuận từ Iran. Tình huống này ngay lập tức làm dấy lên mối lo ngại về an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz – nơi được ví như “điểm nghẽn” đối với gần 20% lượng dầu giao dịch bằng đường biển của thế giới.

Rủi ro gián đoạn nguồn cung hiện hữu đã có thời điểm đẩy giá dầu Brent lên sát ngưỡng 101 USD/thùng. Tuy vậy, đà leo dốc sau đó bị chặn lại khi Tổng thống Donald Trump đưa ra tuyên bố về việc gia hạn vô thời hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, phần nào trấn an tâm lý thị trường. Chốt phiên, dầu Brent neo ở mức gần 98,5 USD/thùng (tăng 3,14%) và dầu WTI vượt mốc 92,1 USD/thùng (tăng trên 2,8%).

Ở chiều ngược lại, thị trường xăng dầu bán lẻ trong nước lại ghi nhận xu hướng điều chỉnh giảm trong kỳ điều hành chiều cùng ngày. Cụ thể, mặt hàng dầu diesel giảm sốc gần 3.200 đồng/lít (tương đương mức giảm 10,3%), đưa giá bán xuống dưới 28.000 đồng/lít – vùng thấp nhất kể từ giữa tháng 3. Giá xăng RON95 và E5RON92 cũng đồng loạt giảm khoảng 700 đồng/lít, thể hiện nỗ lực kiềm chế lạm phát và bình ổn giá cả nội địa trước sức ép từ giá dầu thế giới.

Sức Hút Từ Năng Lượng Xanh Đẩy Dầu Đậu Tương Lập Đỉnh Lịch Sử Mới

Trong khi nhóm năng lượng truyền thống chao đảo, thị trường nông sản lại chứng kiến một cột mốc đáng nhớ đối với mặt hàng dầu đậu tương. Kết thúc phiên trên Sàn giao dịch Chicago (CBOT), hợp đồng dầu đậu tương tương lai bật tăng mạnh 3,6%, đạt mức 1.590 USD/tấn. Đây là mức giá đỉnh điểm trong vòng gần 3 năm trở lại đây.

Theo phân tích từ chuyên gia MXV, động lực tăng trưởng lần này không chỉ đến từ việc giá dầu thô neo cao mà còn từ sự dịch chuyển mang tính cấu trúc trong ngành năng lượng tái tạo. Khi nguồn cung dầu mỏ từ Trung Đông tiềm ẩn bất ổn, các quốc gia tiêu thụ lớn đang tích cực chuyển đổi sang các nguồn nguyên liệu thay thế bền vững hơn.

Hai trụ cột chính hỗ trợ cho đợt tăng giá này bao gồm:

Chính sách từ các nền kinh tế lớn: Tại Hoa Kỳ, các biện pháp khuyến khích sản xuất diesel sinh học và diesel tái tạo đang thúc đẩy nhu cầu ép dầu nội địa lên mức kỷ lục, với biên lợi nhuận ép dầu hiện đạt khoảng 123 USD/tấn. Đáng lưu ý, giá trị từ dầu đậu tương hiện chiếm tỷ trọng trên 50% trong tổng giá trị sản phẩm thu được từ hạt đậu tương.
Sự thắt chặt nguồn cung từ Đông Nam Á: Indonesia, nhà sản xuất dầu cọ lớn nhất thế giới, đang kiên quyết theo đuổi lộ trình nhiên liệu B50 (pha trộn 50% dầu cọ vào diesel). Chính sách này đã rút bớt một lượng lớn dầu thực vật khỏi kênh xuất khẩu toàn cầu, gián tiếp đẩy nhu cầu sang các loại dầu thay thế như dầu đậu tương.

Tại Việt Nam, giá khô đậu tương nhập khẩu Nam Mỹ giao ngay tháng 4 cũng ghi nhận xu hướng tăng, dao động trong khoảng 441 – 446 USD/tấn (tương đương 11.300 – 11.900 đồng/kg). Dù vậy, thanh khoản thị trường nội địa khu vực phía Bắc vẫn chưa có dấu hiệu cải thiện rõ rệt khi các nhà máy chăn nuôi thận trọng trước mặt bằng giá mới.

Nhận Định Chung

Bức tranh thị trường hàng hóa hiện tại đang cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Nếu như các mặt hàng liên quan đến địa chính trị như dầu thô phụ thuộc vào dòng tin tức tức thời từ Trung Đông, thì nhóm nông sản như dầu đậu tương lại đang vận động theo một xu hướng dài hạn và bền vững hơn – quá trình chuyển đổi năng lượng toàn cầu. Nhà đầu tư được khuyến nghị cần theo dõi sát sao các diễn biến tiếp theo của vòng đàm phán Mỹ – Iran cũng như các chính sách nhiên liệu sinh học tại các quốc gia sản xuất chủ chốt.