Theo thống kê từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), tuần giao dịch từ ngày 15 đến 19/9 ghi nhận thị trường hàng hóa nguyên liệu thế giới chìm trong sắc đỏ. Chỉ số MXV-Index giảm 1,5% so với tuần trước, đóng cửa ở mức 2.226 điểm. Đặc biệt, giá cà-phê lao dốc mạnh với bốn phiên giảm liên tiếp, trong khi giá dầu thô thế giới cũng trải qua nhiều biến động đáng chú ý.
Giá cà-phê sụt giảm mạnh do áp lực cung – cầu
Thị trường nguyên liệu công nghiệp tuần qua chứng kiến lực bán áp đảo trên toàn bộ 9 mặt hàng thuộc nhóm này. Nổi bật nhất là giá cà-phê, với cả hai loại Arabica và Robusta đều ghi nhận mức giảm sâu. Đóng cửa phiên 19/9, giá cà-phê Arabica giảm 7,6%, xuống còn 8.079 USD/tấn, trong khi giá cà-phê Robusta giảm tới hơn 10%, đạt mức 4.135 USD/tấn.
Áp lực giảm giá cà-phê phần lớn đến từ thông tin từ tờ Washington Post, cho biết một số nghị sĩ Mỹ đang đề xuất dự luật lưỡng đảng nhằm miễn thuế quan cho tất cả các sản phẩm cà-phê, bao gồm cà-phê rang, cà-phê khử caffein, vỏ, trấu và các sản phẩm thay thế chứa cà-phê, áp dụng sau ngày 19/1/2025. Nếu được thông qua, dự luật này có thể giảm lo ngại về nguồn cung tại Mỹ và khuyến khích nông dân Brazil đẩy mạnh bán ra lượng cà-phê vừa thu hoạch.
Ngoài ra, điều kiện thời tiết thuận lợi tại Brazil và Việt Nam cũng góp phần khiến giá cà-phê giảm mạnh. Theo World Weather Inc., các vùng trồng cà-phê ở Đông Nam Brazil dự kiến sẽ nhận được những đợt mưa đầu mùa đáng kể trong tuần tới, kéo dài đến cuối tuần sau. Tại Việt Nam – nước xuất khẩu Robusta lớn nhất thế giới, vụ thu hoạch bắt đầu từ tháng 10 được kỳ vọng đạt sản lượng cao nhất trong 4 năm qua.
Dù vậy, nguồn cung cà-phê vẫn đang ở mức hạn chế. Theo Barchart, lượng tồn kho cà-phê được chứng nhận trên sàn ICE Futures US tại New York giảm thêm 4.077 bao trong ngày thứ Sáu, xuống còn 654.225 bao, thấp hơn 22% so với cùng kỳ năm ngoái và là mức thấp nhất trong gần 17 tháng.
Tại thị trường trong nước, giá cà-phê nhân xô tại Tây Nguyên ngày 20/9 dao động trong khoảng 110.000 – 111.000 đồng/kg. Kim ngạch xuất khẩu cà-phê tuần 10–16/9 đạt 18.400 tấn, tăng 54% so với tuần trước, với giá trị khoảng 91 triệu USD.
Thời tiết mưa nhiều tại Việt Nam cũng làm gia tăng nguy cơ bệnh rụng lá và rụng trái, ảnh hưởng đến năng suất cây cà-phê. Nông dân tại Lâm Đồng, Đắk Lắk và Đắk Nông cho biết chưa ghi nhận thiệt hại nghiêm trọng, nhưng nếu mưa kéo dài, cây cà-phê có thể bị rụng trái, đặc biệt trong giai đoạn ra hoa và đậu quả. Một số hộ tại Lâm Đồng từng bị bệnh nấm gây rụng trái vào tháng trước, nhưng hiện tại cây trồng đã ổn định. Người dân đang tích cực chăm sóc và theo dõi để kịp thời xử lý nếu dịch bệnh tái phát.
Giá dầu thô biến động mạnh trước lo ngại suy thoái
Thị trường năng lượng tuần qua chứng kiến nhiều biến động với các yếu tố tác động đan xen. Trong hai phiên đầu tuần, căng thẳng địa chính trị giữa Nga và Ukraine làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung từ quốc gia sản xuất dầu lớn thứ hai thế giới. Đà tăng giá được củng cố thêm bởi kỳ vọng vào kế hoạch cắt giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) và dự báo dự trữ dầu thô tại Mỹ sụt giảm, giúp giá dầu thô tăng mạnh 1,5–2% trong tuần.
Tuy nhiên, tâm lý thị trường thay đổi sau khi FED hạ lãi suất xuống 4–4,25%. Thay vì tiếp tục tăng, giá dầu chịu áp lực từ lo ngại về suy yếu của thị trường lao động Mỹ kể từ tháng 7, làm dấy lên nguy cơ suy thoái kinh tế và lạm phát. Những lo ngại này, cùng với kế hoạch tăng sản lượng của OPEC+ và sự sụt giảm công suất tại các nhà máy lọc dầu Mỹ, đã khiến viễn cảnh dư thừa nguồn cung lấn át, xóa bỏ đà tăng đầu tuần. Đóng cửa ngày 19/9, giá dầu WTI đạt 62,68 USD/thùng, giảm 0,02% so với tuần trước, trong khi giá dầu Brent giảm 0,46%, xuống 66,68 USD/thùng.
Trong khi giá dầu thô thế giới giảm vào cuối tuần, giá xăng dầu trong nước ngày 18/9 lại được điều chỉnh tăng nhẹ, phản ánh đà tăng đầu tuần của giá dầu thế giới và các sản phẩm tinh chế trên sàn SGX do lo ngại gián đoạn nguồn cung từ Nga. Liên bộ Công thương – Tài chính điều chỉnh tăng giá cả năm mặt hàng, trong đó xăng E5RON92 tăng 1,16%, RON95 tăng 1,02%, trong khi dầu diesel và dầu mazut có mức tăng thấp hơn, lần lượt là 0,33% và thấp nhất trong nhóm. Liên Bộ cũng tiếp tục không trích lập hoặc sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu.
Trên thị trường khí tự nhiên Mỹ, giá khí tự nhiên trên sàn NYMEX giảm 1,8% so với tuần trước, xuống 2,89 USD/MMBtu vào ngày 19/9. Đà giảm bắt đầu từ ngày 17/9, khi dự báo về đợt nắng nóng cuối mùa hè không còn, làm giảm nhu cầu tiêu thụ điện và nhiên liệu tại các nhà máy điện. Ngoài ra, lượng tồn kho khí tự nhiên tại Mỹ tăng mạnh hơn dự báo cũng gây thêm áp lực giảm giá.
