Thị trường dầu mỏ lao dốc khi căng thẳng Trung Đông hạ nhiệt
Giá dầu thế giới giảm xuống mức thấp nhất trong khoảng ba tháng vào đầu tuần sau khi xuất hiện thông tin Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận sơ bộ nhằm chấm dứt xung đột kéo dài, đồng thời khôi phục hoạt động vận tải qua Eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược của ngành năng lượng toàn cầu.
Tính đến sáng thứ Hai, dầu Brent giao dịch quanh ngưỡng 83,68 USD/thùng, giảm hơn 4%, trong khi dầu WTI của Mỹ lùi về khoảng 80,75 USD/thùng, mất gần 5% giá trị. Đây là mức thấp nhất của cả hai loại dầu kể từ đầu tháng 3.
Thỏa thuận Mỹ – Iran làm giảm áp lực nguồn cung
Theo các thông tin được công bố, Washington và Tehran dự kiến sẽ ký một biên bản ghi nhớ tại Thụy Sĩ trong tuần này. Thỏa thuận được cho là sẽ mở đường cho việc tái khởi động hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz sau nhiều tháng gián đoạn.
Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố tuyến hàng hải này sẽ được mở cửa trở lại mà không áp dụng các khoản phí quá cảnh đặc biệt. Đồng thời, các biện pháp phong tỏa đối với cảng biển của Iran cũng được xem xét dỡ bỏ.
Trong khi đó, các nguồn tin từ Iran cho biết kế hoạch khôi phục lưu thông hàng hải có thể được triển khai trong vòng 30 ngày tới.
Phần bù rủi ro địa chính trị đang bị xóa bỏ
Các chuyên gia nhận định đà giảm của giá dầu chủ yếu đến từ việc thị trường loại bỏ phần “phí rủi ro địa chính trị” đã được cộng vào giá trong suốt thời gian xung đột.
Trước đó, việc Eo biển Hormuz bị gián đoạn đã khiến hàng triệu thùng dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) không thể lưu thông, tạo áp lực lớn lên chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Khi khả năng khôi phục lưu lượng vận chuyển trở nên rõ ràng hơn, nhà đầu tư bắt đầu đánh giá lại triển vọng cung cầu, dẫn đến làn sóng bán ra trên thị trường dầu thô.
Eo biển Hormuz đóng vai trò quan trọng với thị trường năng lượng
Hormuz là một trong những tuyến đường vận tải năng lượng quan trọng nhất thế giới. Ước tính khoảng 20% lượng dầu tiêu thụ toàn cầu cùng khối lượng lớn LNG được vận chuyển qua khu vực này mỗi ngày.
Việc tuyến hàng hải bị gián đoạn trong nhiều tháng đã đẩy chi phí năng lượng tăng cao tại nhiều nền kinh tế nhập khẩu dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng lo ngại về nguy cơ thiếu hụt nguồn cung.
Nếu hoạt động vận tải được khôi phục thành công, thị trường dầu có thể quay trở lại trạng thái dư cung như trước thời điểm xung đột bùng phát.
Nhà đầu tư tiếp tục theo dõi tiến trình khôi phục sản xuất
Mặc dù triển vọng hòa bình đang mang lại tín hiệu tích cực, giới phân tích cho rằng thị trường vẫn còn nhiều yếu tố cần theo dõi.
Các nhà sản xuất dầu tại Trung Đông sẽ cần thời gian để khôi phục hoàn toàn công suất khai thác và xuất khẩu sau những thiệt hại do chiến tranh gây ra. Ngoài ra, tốc độ quay trở lại của các hãng vận tải biển và mức độ tuân thủ các điều khoản trong thỏa thuận cũng sẽ ảnh hưởng đáng kể đến xu hướng giá dầu trong thời gian tới.
Nhiều tổ chức tài chính nhận định rằng nếu lưu lượng dầu qua Eo biển Hormuz phục hồi khoảng 60-70% so với giai đoạn trước chiến tranh, áp lực thiếu hụt nguồn cung hiện nay có thể được giải tỏa đáng kể.
Triển vọng thị trường dầu nửa cuối năm 2026
Bên cạnh thỏa thuận giữa Mỹ và Iran, các quốc gia châu Âu như Anh, Pháp, Đức và Italy cũng phát tín hiệu sẵn sàng nới lỏng một số biện pháp trừng phạt đối với Tehran nếu các cam kết liên quan đến chương trình hạt nhân được thực hiện.
Diễn biến này có thể tạo điều kiện cho dầu thô Iran quay trở lại thị trường quốc tế với quy mô lớn hơn, góp phần gia tăng nguồn cung toàn cầu.
Trong ngắn hạn, giá dầu nhiều khả năng vẫn biến động theo tiến độ thực thi thỏa thuận và tốc độ phục hồi của hoạt động vận tải qua Hormuz. Tuy nhiên, việc căng thẳng địa chính trị giảm bớt đang tạo ra kỳ vọng tích cực về sự ổn định của thị trường năng lượng thế giới trong những tháng cuối năm.
