Thị trường hàng hóa nguyên liệu thế giới tiếp tục chứng kiến những biến động đáng chú ý trong tuần giao dịch từ ngày 24 đến 30/3/2025, theo báo cáo từ Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV). Tâm lý thận trọng bao trùm toàn thị trường trước thời điểm Mỹ công bố áp thuế đối ứng, trong khi các yếu tố địa chính trị và thời tiết tiếp tục tạo ra những tác động trái chiều. Nổi bật trong tuần qua, thị trường năng lượng phủ kín sắc xanh với giá dầu thô tăng tuần thứ ba liên tiếp, trong khi giá cà phê và đường lại lao dốc do áp lực từ nguồn cung dồi dào.
Sắc xanh phủ kín thị trường năng lượng
Thị trường năng lượng khép lại tuần giao dịch với lực mua áp đảo. Giá dầu thô thế giới ghi nhận tuần tăng giá thứ ba liên tiếp, chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ các chính sách mới của chính quyền Mỹ. Đóng cửa tuần, giá dầu Brent đạt 73,63 USD/thùng (tăng 2,04%), trong khi giá dầu WTI chốt phiên ở mức 69,36 USD/thùng (tăng 1,58%). Đáng chú ý, vào ngày 27/3, cả hai mặt hàng dầu thô đều ghi nhận mức giá cao nhất kể từ đầu tháng.
Sự tăng giá này bắt nguồn từ thông báo ngày 24/3 của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc áp thuế 25% đối với các quốc gia nhập khẩu dầu thô từ Venezuela. Quyết định này được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Mỹ triển khai các biện pháp trừng phạt mới nhắm vào Iran, với mục tiêu đưa nguồn cung dầu từ quốc gia này về mức zero. Trung Quốc – khách hàng lớn nhất của cả Iran và Venezuela – đang phải đối mặt với thách thức lớn trong việc tìm kiếm nguồn cung thay thế, đặc biệt khi một số thực thể Trung Quốc đã bị Mỹ “điểm danh” trực tiếp trong các lệnh trừng phạt.
Ngoài Trung Quốc, các nước như Ấn Độ, Tây Ban Nha, Italia và Cuba – những quốc gia nhập khẩu dầu từ Venezuela – cũng buộc phải điều chỉnh chiến lược để tránh thuế bổ sung. Trong đó, tập đoàn Reliance Industries của Ấn Độ, đơn vị vận hành khu phức hợp lọc dầu lớn nhất thế giới, hiện nhập khẩu khoảng 2 triệu thùng dầu mỗi tháng từ Venezuela, đang chịu áp lực không nhỏ.
Lo ngại về thiếu hụt nguồn cung dầu toàn cầu càng gia tăng khi Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) công bố dự trữ dầu thô thương mại giảm 3,3 triệu thùng trong tuần kết thúc ngày 21/3, xuống còn 433,6 triệu thùng. Báo cáo từ Viện Dầu mỏ Mỹ trước đó cũng ghi nhận mức giảm 4,6 triệu thùng. Các chuyên gia cho rằng, nguyên nhân chính là công suất lọc dầu tăng để chuẩn bị cho mùa cao điểm đi lại tại Mỹ trong hai tháng tới.
Tuy nhiên, đà tăng của giá dầu bị kìm hãm bởi nguy cơ leo thang căng thẳng thương mại toàn cầu. Ngày 26/3, Tổng thống Trump tuyên bố áp thuế 25% lên tất cả ô tô không sản xuất tại Mỹ từ ngày 3/4, đồng thời cảnh báo Canada và EU về các biện pháp thuế quan mạnh tay hơn nếu cần thiết. Canada và EU đã phản ứng gay gắt, làm dấy lên viễn cảnh “chiến tranh thương mại”, có thể tác động tiêu cực đến nhu cầu dầu trong tương lai.
Giá cà phê, giá đường cùng lao dốc
Trái ngược với thị trường năng lượng, thị trường nguyên liệu công nghiệp lại chịu áp lực bán mạnh trong tuần qua. Giá cà phê Arabica giảm 2,93% xuống 8.376 USD/tấn, trong khi giá Robusta lao dốc 3,23% về mức 5.337 USD/tấn. So với mức kỷ lục thiết lập hồi giữa tháng 2, giá Arabica đã giảm hơn 1.000 USD/tấn, còn Robusta mất khoảng 450 USD/tấn.
Nguyên nhân chính là thời tiết tại Brazil chuyển biến tích cực, xoa dịu lo ngại về nguồn cung cà phê toàn cầu. Dự báo từ Marex Solutions cho thấy, sản lượng cà phê Robusta của Việt Nam niên vụ 2025-2026 có thể đạt 28,8 triệu bao (tăng 7,9%), trong khi Brazil đạt 25 triệu bao (tăng 13,6%). Tại thị trường nội địa Việt Nam, giá cà phê xô nhân tại Tây Nguyên dao động từ 131.200 – 132.300 đồng/kg vào sáng 31/3, giảm 1.700 đồng/kg so với đầu tuần.
Bên cạnh cà phê, giá đường thô kỳ hạn tháng 5 trên sàn New York cũng giảm mạnh 3,85% trong tuần qua, do nhu cầu từ Trung Quốc suy yếu. Nhập khẩu đường của nước này trong tháng 2 chỉ đạt 20.000 tấn, giảm 97% so với cùng kỳ năm trước, kéo theo xuất khẩu đường của Brazil giảm 5,6% xuống 39.822 triệu tấn.
Điểm sáng từ ca cao
Trái ngược với cà phê và đường, giá ca cao tăng mạnh 3,57% lên 8.042 USD/tấn, nhờ lực mua kỹ thuật. Dù vậy, triển vọng nguồn cung ca cao vẫn tích cực khi Tổ chức Ca cao Quốc tế (ICCO) dự báo thặng dư toàn cầu niên vụ 2024-2025 đạt 142.000 tấn, với sản lượng kỷ lục 4,84 triệu tấn (tăng 7,8%).
Kết luận
Thị trường hàng hóa tuần qua cho thấy sự phân hóa rõ rệt: năng lượng tăng trưởng mạnh mẽ nhờ chính sách thuế quan và nguồn cung thắt chặt, trong khi cà phê và đường chịu áp lực từ thời tiết thuận lợi và nhu cầu yếu. Với những diễn biến phức tạp từ thương mại toàn cầu, nhà đầu tư cần tiếp tục theo dõi sát sao các động thái chính sách từ Mỹ và phản ứng từ các quốc gia khác trong thời gian tới.
