Kết thúc phiên giao dịch ngày 26/2, chỉ số MXV-Index quay đầu giảm hơn 0,7%, dừng ở mức 2.586 điểm và chính thức khép lại chuỗi 4 phiên tăng liên tiếp trước đó. Thị trường chung diễn biến giằng co, trong đó sự phân hóa thể hiện rõ nhất ở nhóm nông sản. Trái lại, quặng sắt tiếp tục nổi bật trong nhóm kim loại khi ghi nhận phiên tăng giá thứ tư liên tiếp.
Giá dầu đậu tương vọt lên đỉnh hơn 3 năm
Phiên giao dịch vừa qua chứng kiến sự tách biệt xu hướng trong nhóm nông sản. Trên sàn CBOT, hợp đồng đậu tương kỳ hạn tháng 5 giảm nhẹ hơn 0,1%, xuống còn 427,5 USD/tấn. Ngược lại, dầu đậu tương cùng kỳ hạn tăng mạnh 1,8%, đóng cửa tại 1.361,5 USD/tấn – mức cao nhất trong hơn ba năm trở lại đây.
Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), dù được hỗ trợ bởi nhu cầu từ lĩnh vực nhiên liệu sinh học và những lo ngại thời tiết tại Nam Mỹ, giá đậu tương vẫn chịu sức ép từ số liệu xuất khẩu kém tích cực của Mỹ cùng những bất ổn liên quan đến quan hệ Mỹ – Trung.
Thông tin từ các nhà máy lọc dầu lớn cho thấy quy định pha trộn nhiên liệu sinh học đang được siết chặt. Theo đó, các đơn vị này phải bù đắp tối thiểu 50% khối lượng từng được miễn trừ trước đây. Quy định mới đã kích hoạt lực mua đáng kể đối với dầu đậu tương – nguyên liệu đầu vào quan trọng trong sản xuất diesel sinh học. Hoạt động mua bù thiếu từ các quỹ đầu tư giúp giá dầu đậu tương đi ngược xu hướng giảm của toàn nhóm, đồng thời phần nào hạn chế đà suy yếu của đậu tương trong phiên chiều.
Tuy nhiên, đà phục hồi của đậu tương không duy trì được lâu khi dữ liệu thương mại từ Mỹ phát đi tín hiệu tiêu cực. Báo cáo doanh số xuất khẩu hàng tuần của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) cho thấy lượng xuất khẩu ròng trong tuần kết thúc ngày 19/02 chỉ đạt 407.100 tấn, giảm 49% so với tuần trước và thấp hơn 30% so với mức trung bình 4 tuần gần nhất. Con số này cũng nằm ngoài khoảng dự báo 400.000 – 1.000.000 tấn của thị trường. Tính từ đầu niên vụ 2025-2026, doanh số hiện thấp hơn 19% so với cùng kỳ năm trước, phản ánh sức cạnh tranh suy giảm của đậu tương Mỹ khi nguồn cung Brazil gia tăng trên thị trường quốc tế.
Bên cạnh yếu tố cung – cầu, căng thẳng mới trong quan hệ Mỹ – Trung cũng khiến tâm lý đầu tư trở nên thận trọng. Thông tin về việc phía Trung Quốc chưa hài lòng với công tác chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh dự kiến vào tháng 4 đã tác động tiêu cực tới thị trường. Lo ngại về khả năng sử dụng các hợp đồng mua hàng như một công cụ gây sức ép ngoại giao đã khiến lực mua đầu phiên nhanh chóng suy yếu, kéo theo hoạt động chốt lời ngắn hạn gia tăng.
Về thời tiết, rủi ro nguồn cung tại Nam Mỹ vẫn hiện hữu. Tại Brazil, mưa lớn kéo dài ở khu vực phía Bắc gây trở ngại cho tiến độ thu hoạch và vận chuyển ra cảng. Trong khi đó, bang Rio Grande do Sul và Paraguay đang đối mặt với tình trạng khô hạn nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất cây trồng. Tại Argentina, nắng nóng và thiếu mưa ở miền Trung và miền Đông tiếp tục gây áp lực lên sản lượng vụ mới. Thị trường hiện hướng sự chú ý tới đợt mưa dự kiến từ ngày 5/3 đến 11/3, được kỳ vọng sẽ cải thiện điều kiện canh tác tại các vùng chịu hạn.
Thị trường kim loại chịu sức ép, quặng sắt vẫn tăng giá
Trên thị trường kim loại, áp lực bán chiếm ưu thế khi 8/10 mặt hàng đồng loạt giảm giá trong phiên vừa qua. Tuy nhiên, quặng sắt là điểm sáng hiếm hoi khi tiếp tục tăng sang phiên thứ tư liên tiếp.
Cụ thể, hợp đồng quặng sắt tháng 4 trên sàn SGX tăng gần 0,2%, lên mức 98,37 USD/tấn – cao nhất trong vòng hai tuần.
Triển vọng tiêu thụ thép tại Trung Quốc đang xuất hiện những tín hiệu tích cực. Thông tin cho thấy Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia Trung Quốc (NDRC) có thể mở rộng giải ngân cho các dự án cải tạo đô thị trên phạm vi toàn quốc. Nhu cầu vật liệu xây dựng từ các dự án này được kỳ vọng sẽ hỗ trợ nền tảng tiêu thụ quặng sắt trong trung hạn.
Ngoài ra, yếu tố mùa vụ khi bước vào tháng 3 cũng mang lại kỳ vọng. Thời tiết ấm lên tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xây dựng, có thể thúc đẩy các dự án tại Trung Quốc đồng loạt tái khởi động. Điều này không chỉ kích thích nhu cầu thép trong lĩnh vực bất động sản mà còn góp phần củng cố triển vọng giá trong thời gian tới.
Dù vậy, trong ngắn hạn, quặng sắt vẫn đối mặt với rủi ro điều chỉnh. Trước kỳ họp Quốc hội thường niên của Trung Quốc vào đầu tháng 3, nhiều nhà máy thép tại miền Bắc, đặc biệt khu vực quanh Bắc Kinh, dự kiến phải giảm sản xuất nhằm đảm bảo chất lượng không khí. Theo công ty tư vấn Mysteel, một số nhà máy đã chủ động cắt giảm tối thiểu 30% sản lượng từ ngày 4/3 đến 11/3, kéo theo nhu cầu quặng sắt suy yếu tạm thời.
Cùng với đó, lượng tồn kho thép gia tăng sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán cũng tạo thêm áp lực. Số liệu từ Hiệp hội Sắt thép Trung Quốc (CISA) cho thấy, tính đến ngày 20/2, tồn kho 5 mặt hàng thép chủ chốt tại 21 thành phố lớn đạt 9,5 triệu tấn, tăng 22% so với ngày 10/2. Việc giải phóng lượng hàng tồn này sẽ là thách thức trong ngắn hạn, qua đó ảnh hưởng gián tiếp tới giá quặng sắt.
Giá thép trong nước duy trì ổn định
Ở thị trường nội địa, dù giá nguyên liệu thế giới biến động trong gần một tháng qua và chưa hình thành xu hướng rõ ràng, giá thép xây dựng vẫn giữ nền ổn định sau ba lần điều chỉnh tăng từ đầu năm. Nhu cầu thực tế cải thiện, nhờ tiến độ triển khai các dự án hạ tầng trọng điểm, công trình công cộng cùng tín hiệu hồi phục của lĩnh vực bất động sản, là yếu tố nâng đỡ mặt bằng giá.
Ghi nhận sáng 27/2, thép cuộn CB240 và thép thanh vằn D10 CB300 đang được giao dịch phổ biến quanh mức 14,26 triệu đồng/tấn.
